Hierarchia sieci miast w województwie warmińsko – mazurskim metodą Christallera.

25 Wrz

Celem poniższego opracowania jest hierarchizacja sieci miast w województwie warmińsko – mazurskim. W tym celu posłużono się metodą W. Christallera, która wyjaśnia strukturę całej sieci. Christaller ustalił teorię rozmieszczenia miast i powiązanych z nim zapleczy, które wykreślił schematycznie jako heksagonalne pola. Dobra i usługi centralne zostały podzielone na wyższego i niższego rzędu i z tym powiązał hierarchię osiedli centralnych. Stopień rozwoju funkcji centralnych decyduje o roli miasta w sieci osadniczej. Zostało wyróżnionych 7 typów ośrodków. W poniższej pracy zajęto się tylko trzema z nich:

6 – ośrodki prowincji, 5 – ośrodki regionalne 4 – ośrodki subregionalne.

Do poziomu 6 czyli ośrodków prowincji zostało zaliczone jedno miasto: Olsztyn. Jest to miasto centralne – stolica województwa. Miast to wyróżnia się największą liczbą ludności oraz największa liczbą firm zarejestrowanych w systemie REGON na 1000 mieszkańców. Jest to również główny ośrodek gospodarczy, edukacyjny i kulturowy, siedziba władz i najważniejszych instytucji regionu, a także ważny węzeł kolejowy i drogowy.

Do poziomu 5 czyli ośrodków regionalnych zostały zaliczone miasta: Elbląg i Działdowo. Z tego poziomu zostało usunięte miasto Biskupiec ze względu na bardzo duży w porównaniu do innych miast wskaźnik uczniów w liceach ogólnokształcących na 1000 mieszkańców.

Elbląg jest drugim co do wielkości miastem w województwie. Miasto leży u ujścia rzeki Elbląg do Zalewu Wiślanego. Dominuje przemysł ciężki w mieście znajduje się jedna z największych w Europie fabryk turbin Alstom, dominuje również przemysł spożywczy (browar) . Jest to ponadto ważny ośrodek gospodarczy i kulturowy, a także ważny węzeł kolejowy i drogowy. Znajduje się w nim największy port w województwie.

Działdowo od 1999 roku jest miastem powiatowym. Jest to ośrodek przemysłowy i handlowo-usługowy. Dominuje przemysł szklarski (huta szkła), drzewny (meble), obuwniczy, konstrukcji metalowych, spożywczy, drukarski i materiałów budowlanych.

Do poziomu 4 czyli ośrodków subregionalnych zaliczono Giżycko, Nowe Miasto Lubawskie, Nidzica, Pisz, Bartoszyce, Ełk. Są to miasta o podobnym potencjale ludnościowym. Charakteryzują się słabo rozwiniętą siecią komunikacyjną, nie stanowią ważnych ośrodków przemysłowych. Są jedynie lokalnymi centrami skupiającymi ludność w niewielkiej odległości od miasta.

Z powyższej analizy wynika że miasta pełniące ważne funkcje administracyjno – gospodarcze o dużej liczbie mieszkańców takie jak Olsztyn czy Elbląg są wyżej w hierarchii miast. Świadczą one usługi i dobra wyższego rzędu od miejscowości o mniejszej liczbie mieszkańców i słabiej rozwiniętym przemyśle i usługach.